ผู้เชี่ยวชาญ 2 คน บอกเรื่องเดียวกัน แต่พูดต่างกัน — ใครถูก?
📺 ในรายการข่าวเศรษฐกิจ มีการพูดเรื่อง "ค่าแรงขั้นต่ำ":
👨🎓 นักเศรษฐศาสตร์ A:
"ถ้าขึ้นค่าแรงขั้นต่ำ การจ้างงานจะลดลง 5%"
👩🏫 นักเศรษฐศาสตร์ B:
"รัฐบาล ควร ขึ้นค่าแรงขั้นต่ำ เพื่อความเป็นธรรมในสังคม"
ทั้งคู่พูดเรื่องค่าแรงเหมือนกัน แต่ใครคน "พิสูจน์ได้ด้วยข้อมูล"? ใครคน "ตัดสินด้วยคุณค่า"?
ลองสังเกตคำสำคัญในแต่ละประโยค
👨🎓 A พูดแบบ Positive: "ขึ้นค่าแรง → จ้างงานลด 5%" — เป็นข้อเท็จจริงที่ พิสูจน์ได้ด้วยข้อมูล ไม่ตัดสินดี/เลว ตอบคำถาม "What is?"
👩🏫 B พูดแบบ Normative: "ควรขึ้นค่าแรง เพื่อความเป็นธรรม" — เป็นความเห็นที่อิง คุณค่า/ศีลธรรม ตอบคำถาม "What ought to be?"
คำว่า "ควร" "ต้อง" "ดีกว่า" "ไม่ยุติธรรม" คือเครื่องหมายของ Normative
"ตามที่เป็นจริง" — บรรยายข้อเท็จจริง ไม่ตัดสินดี/เลว
Positive Economics (เศรษฐศาสตร์ตามที่เป็นจริง / Scientific Economics) ทำหน้าที่เหมือน นักวิทยาศาสตร์:
① สังเกตปรากฏการณ์ทางเศรษฐกิจ
② หาความสัมพันธ์ของเหตุการณ์
③ สร้างแบบจำลองเพื่ออธิบายและทำนาย
④ ไม่พิจารณาว่า ดี หรือ เลว
คำถามหลัก: "What is?" (อะไรเป็นอะไร?)
"เชิงหลักการ" — ตัดสินว่าควรเป็นอย่างไร อิงคุณค่า
Normative Economics (เศรษฐศาสตร์เชิงหลักการ) ทำหน้าที่เหมือน ผู้กำหนดนโยบาย:
① ตั้งเป้าหมายทางเศรษฐกิจ (economic goal)
② สร้างนโยบาย (economic policy)
③ พิจารณา "ความยุติธรรม (equity)" ในการกระจายรายได้
④ อยู่บนพื้นฐานของคุณค่าและศีลธรรม
คำถามหลัก: "What ought to be?" (ควรจะเป็นอย่างไร?)
| ด้าน | Positive | Normative |
|---|---|---|
| คำถาม | What is? | What ought to be? |
| ลักษณะ | บรรยายข้อเท็จจริง | ตัดสิน/เสนอแนะ |
| พิสูจน์ได้? | ได้ ด้วยข้อมูล | ไม่ได้ ขึ้นกับคุณค่า |
| คำสำคัญ | เป็น, อยู่ที่, ตัวเลข | ควร, ต้อง, ดีกว่า, ยุติธรรม |
ประโยคต่อไปนี้เป็น Positive หรือ Normative?
💡 มองหาคำว่า "ควร" "ต้อง" "ดีกว่า" "ยุติธรรม" → Normative
ทดสอบความเข้าใจ — 5 ข้อ